©Huidconsult.nl      Geschreven door dermatologen                     
© Huidconsult.nl : Geschreven door dermatologen

Actinische keratose

PDF Afdrukken E-mail
Meestal oppervlakkige plekjes (5- 10mm), met roodheid waarop hoornachtige schilfering. Kan er 1 zijn, vaak zijn er meerdere plekjes. Vooral voorkomend op huidgebieden die vaak aan de zon worden blootgesteld, zoals (onbehaarde) schedel, gelaat en ook handruggen. Soms op de onderbenen.

 

Wat zijn actinische keratosen?
Actinische keratosen (Grieks: aktis = straal; keratose = verhoorning van de huid), ook wel zonlichtbeschadigingen genoemd, zijn meestal kleine, veelal ruw aanvoelende verhoornde plekjes van de huid. De kleur varieert van huidkleurig tot rood of bruin. Deze huidafwijkingen ontstaan op de aan (zon)licht blootgestelde delen van het lichaam, vooral in het gezicht en op de handruggen.
Actinische keratosen worden vooral op oudere leeftijd gezien. Doordat mensen hun vrije tijd steeds vaker in de buitenlucht doorbrengen en zonvakanties steeds populairder worden, worden actinische keratosen ook steeds vaker op jongere leeftijd waargenomen. Een langdurig verblijf in de tropen, een licht huidtype en een langdurig gebruik van medicijnen die het immuunsysteem onderdrukken verhogen het risico op het krijgen van actinische keratosen.
Het vóórkomen kan, bij het toenemen van de leeftijd, oplopen tot 80% bij mensen met een licht huidtype (blond haar en blauwe ogen) in de leeftijd van 60 tot 69 jaar.
Actinische keratosen zijn te beschouwen als een chronisch effect van (teveel) ultraviolette straling en zij moeten gezien worden als een mogelijk voorstadium van huidkanker.


Video over Aktinische Keratosen (Youtube): 

 

ImageImage

Meer foto's, klik hier


Hoe ontstaan actinische keratosen?
Zonlicht heeft zowel positieve als negatieve kanten voor de mens. Als goede eigenschap kan genoemd worden de aanmaak van vitamine D in de huid. Door velen wordt ook het zonnen als aangenaam ervaren .

De negatieve kanten kunnen worden verdeeld in directe effecten en effecten op lange termijn. Een direct effect is bijvoorbeeld de zonnebrandreactie.
Een nadelig effect van ultraviolette straling op lange termijn is de vroegtijdige veroudering van de huid. De huid wordt droog en rimpelig, bleekgeel tot bruin van kleur en voelt leerachtig aan. De huid wordt ook vlekkerig.
Actinische keratosen ontstaan na langdurige blootstelling van de huid aan zonlicht en worden daarom ook wel solaire (sol=zon) keratosen genoemd. Het ontstaan van actinische keratosen is afhankelijk van het huidtype en de totale hoeveelheid ultraviolette straling die iemand in de loop van het leven op de huid heeft gekregen.
Hoe blanker de huid , des te groter de kans op het ontwikkelen van deze huidafwijking.

Wat zijn de verschijnselen?
Voorkeursplaatsen zijn de handruggen, de onderarmen, het gezicht en de kale(nde) schedelhuid. In het begin is de huidafwijking beter te voelen dan te zien.
Het zijn huidkleurige, rode of bruine, ruw aanvoelende plekjes of grotere plekken.
Soms zijn ze licht pijnlijk bij aanraking. De grootte kan wisselen van enkele millimeters tot enkele centimeters. Na verloop van jaren kan er in deze plekjes huidkanker ontstaan. Vaak zijn er meerdere plekjes aanwezig en zijn er aan de huid andere tekenen van langdurige zonlichtblootstelling te zien, zoals vlekkige verkleuringen en rimpels.

Hoe wordt de diagnose gesteld?
Meestal kan de diagnose met het blote oog gesteld worden. Bij twijfel kan er door het nemen van een klein huidmonster (biopt) verder onderzoek worden gedaan, om meer zekerheid te krijgen over de diagnose.

Wat is de behandeling?
Behandeling van actinische keratosen is noodzakelijk, omdat er na verloop van tijd, een duidelijk verhoogde kans bestaat op het ontstaan van huidkanker . Actinische keratosen kunnen op verschillende manieren worden behandeld:
  • Bevriezing met vloeibare stikstof
  • Ook kan Efudix crème , (bevat 5-fluorouracil) worden gebruikt, met name als het om grote huidoppervlakken gaat. Deze crème moet worden gebruikt tot de huid oppervlakkig beschadigd is en er een soort schaafwond ontstaat (ongeveer 3 weken). Deze behandeling veroorzaakt soms heftige huidreacties. Daarna geneest de huid zonder littekenvorming en blijven de actinische keratosen vaak lange tijd weg.
  • Nieuw is de behandeling met Aldara crème (bevat imiquimod). Deze behandeling wordt 3 keer per week toegepast gedurende enkele weken. Aldara kan huidirritatie veroorzaken.
  • Het op de huid aanbrengen van een vitamine A-achtige stof (tretinoïne) in een crème. Deze crème werkt langzaam en moet langdurig dagelijks worden toegepast en is meestal alleen werkzaam bij beginnende afwijkingen.
  • Een vrij nieuwe vorm van behandeling, vooral bij uitgebreide afwijkingen, is fotodynamische therapie. Hierbij wordt een crème op de huid aangebracht, die actinische keratosen gevoelig maakt voor licht. Door belichting met een speciale lamp worden de actinische keratosen vervolgens vernietigd. Deze behandeling kan erg pijnlijk zijn.
  • Soms wordt een combinatie gebruikt van wegbranden (electrocoagulatie) en wegschrappen met een scherpe lepel.
  • Soms is het noodzakelijk de afwijking eruit te snijden. Dit gebeurt veelal poliklinisch onder plaatselijke verdoving.
  • Verwijdering door chemische peeling.
Wat kunt u zelf hierna nog doen?
Belangrijk is verdere beschadiging van de huid door ultraviolette straling zoveel mogelijk te voorkomen. Dit kan door blootstelling aan zonlicht (en zonnebank) te beperken.
Het gebruik van zonnebrandcrème (ook wel: antizonnebrandcrème of zonnemelk) met een hoge beschermingsfactor (factor 15 of hoger), maar vooral het dragen van beschermende kleding en een hoofddeksel is van groot belang. Hierbij moet men bedenken dat een zonnebrandcrème niet bedoeld is om langer in de zon te kunnen blijven, maar om de huid te beschermen, gedurende de tijd dat u in de zon bent.
Bij mensen met veel actinische keratosen blijft controle door de arts noodzakelijk.

Wat zijn de vooruitzichten?
Actinische keratosen blijven na behandeling steeds terugkomen. De vroeger opgelopen zonneschade kan niet meer ongedaan worden gemaakt. Met enige regelmaat zal daarom de behandeling moeten worden herhaald.
Na verloop van jaren kan er, zoals gezegd, in de actinische keratosen huidkanker ontstaan. De vorm van huidkanker die kan ontstaan is het plaveiselcelcarcinoom (zie ook de gelijknamige folder). De kans op het ontstaan hiervan wordt geschat op 5-10%.



Steun het werk van het Huidfonds en word donateur!
Bezoek de website http://www.huidfonds.nl/ voor meer informatie of om u aan te melden als donateur.
Telefonisch mag ook: 030 28 23 995
                          Huidfonds logo officieel .JPG 10 10 03-200 - verkleind.jpg


Deze folder is een uitgave van de
Nederlandse Vereniging voor
Dermatologie en Venereologie

© 2000 Nederlandse Vereniging voor Dermatologie en Venereologie
Aangepast op 6-4-2008


Bij het samenstellen van deze informatie is grote zorgvuldigheid betracht. De Nederlandse Vereniging voor Dermatologie en Venereologie wijst desondanks iedere aansprakelijkheid af voor eventuele onjuistheden of andere tekortkomingen in de aangeboden informatie en voor de mogelijke gevolgen daarvan.

Reacties (16)Add Comment
 1 2 > 
Picato bij actinische keratose
geschreven door Gonnie de Vries , 17-01-2018
Ik heb actinische keratose op mijn onderlip en heb daarvoor 2 x 3 weken Efudix gebruikt. Helaas was het resultaat onvoldoende. Omdat ik er erg tegenop zag om weer een Efudix behandeling te ondergaan met als gevolg 2,5 maand pijn en ongemak gaf mijn dermatoloog het advies PICATO gelei te gebruiken. Dat is een betrekkelijk nieuw middel (2013) en ze zei er wel bij dat er nog niet veel ervaringen bekend waren bij gebruik op de lippen. Picato hoef je maar 3 dagen 1 x daags te gebruiken en na ongeveer 14 dagen moet het klaar zijn, Toen ik de folder las die zei me meegaf las ik dat je PICATO niet (vetgedrukt) op de lippen mocht gebruiken. Nu ben ik erg bang voor een zeer heftige reactie omdat Picato (lijkt mij) veel agressiever werkt dan Efidex. Mijn dermatoloog staat goed bekend en ik wil graag vertrouwen hebben in haar. Toch hoop ik dat iemand mij deskundig advies kan geven of ervaringen kan vertellen over het gebruik van Picato op de lippen.
Efudixcreme + aansluitend Fucidinezalf
geschreven door Elisabeth , 25-04-2015
Ik heb 4 weken 2x daags met Efudixcreme mijn borst-/halshuid ingesmeerd, na 1,5 week smeren werd het ingesmeerde gebied best pijnlijk maar ik zag ook dat het wérkte en besloot dus door te gaan. Na 4 weken was mijn huid één grote schaafwond die m.n. 's nachts bij het zijslapen pijnlijk was, overdag bedekte ik mijn huid met shawls om opmerkingen/vragen te voorkomen. Ik ben nu al weer 1,5 week bezig met de nabehandeling met Fudicidinezalf 2x daags 14 dagen, dus nog een paar dagen te gaan. Het resultaat is echt geweldig! Mijn huid ziet er nog wel rose uit maar is erg zacht, ik heb er alle vertrouwen in dat het goedkomt. Eerder zijn er al plekjes met stikstof verwijderd en die huid blijft helaas -nog- wit; dit laat ik niet meer doen. Als er weer een behandeling met de Efudixcreme nodig is zal ik dat zeker doen, maar dan wel te starten in het najaar omdat het dan minder opvallend is.
actinische keratosen en basaalcelcarcinomen Efudexcreme
geschreven door margreet kuiperdal , 15-07-2011
Net efudix gegoogled en kwam op deze site. Ben al 26 jaar bezig met huidkanker en keratosen Ik heb het bijgehouden en zit momenteel met een gezicht wat er (WEER) niet uitziet, na mijn 212e verwijdering van zowel keratosen als basaalcel huidkanker. Ik woon al 45 jaar in de tropen, zat vroeger altijd in de zon, nu uiteraard nooit meer, maar onwillekeurig kom je hier in de zon, was ophangen, boodschappen doen etc.Maandag weer iets wegsnijden aan mijn arm. Efudixcreme bevalt me heel wat beter dan aldaracreme. Verder was het altijd, vriezen, electrisch branden of wegsnijden.
Dus iedereen, niet getreurd als je een plekje hebt, het kan altijd erger. Sommige plekken zoals op mijn borstkas zijn al 4 keer behandeld en komen iedere keer terug. Ik heb er wel eens over gedacht om dan maar terug naar Nederland te gaan,maar de huidarts zei me eens je kunt de rest van je leven wel in een donkere kamer gaan zitten, maar dan zal het toch terugkomen, de huid heeft een herinnering.
Zo stom om vooral maar bruin te willen zijn. ALS ik eens naar de beach ga en dan altijd in de schaduw, gebruik ik SPF 100!! Ja, het bestaat.
Veel sterkte voor iedereen, maar pas op voor die zon!
Gezocht: patient met actinische keratose
geschreven door Mediaplanet , 25-03-2011
Voor een WebTV aflevering van Mediaplanet over Actnische keratose zijn wij per direct op zoek naar een man/vrouw die actinische keratosen heeft of heeft gehad en die we aanstaande woensdag 30 maart 2011 zouden mogen interviewen over zijn/haar ervaringen met Actinische keratose en de behandeling ervan.

Het interview zal ongeveer een uur in beslag nemen en reiskosten worden vergoed!

Bent u die persoon, neemt u dan contact op met: Dit e-mail adres is beschermd door spambots, u heeft Javascript nodig om dit onderdeel te kunnen bekijken of bel naar 020-7077024.

Alvast bedankt!

Voor meer informatie over Mediaplanet: www.mediaplanet.com
Voor een voorbeeld van een WebTV aflevering kunt u kijken op: www.dokter.nl
acnetische keratosen
geschreven door wilma , 19-09-2010
heb in mijn gezicht een medische peeling gehasd je ziet twee weken niet uit maar daarna mooi resultaat heb het er nog wel een keer voor over heb het nu ook op een arm gehad en duurt langer als gelaat maar ook mooi resultaat
efudix
geschreven door Mike , 17-05-2010
Ik ben nu 2 weken aan het smeren en...het is geen prettig gezicht...mijn gezicht smilies/sad.gif het is rood en schraal, het voelt alsof je een flinke schaafwond hebt opgelopen.
Actinische keratosen
geschreven door Adriana , 25-01-2010
Bij mij is dit afgelopen week vastgesteld op de neus, dat is altijd kapot. En krijg binnenkort de fotodynamische therapie. Ik heb -jaren- regelmatig "aan de bel getrokken" en ben ook n.a.v. borstkanker (eind 2004, incl. chemo/bestraling en gebruik nu bijna 5 jr. verplicht hormonen omdat het een hormoongevoelige borstkanker was) al ca. 4 jaar onder behandeling van de huidther. Ik kreeg daar wel eens crème voor de neus. Ook daar is nu pas gezegd toen ik er weer eens over begon, dat ik toch maar eens naar de huisarts moest gaan. Ik moest direct naar de dermatoloog die mij allereerst vroeg: heeft u wel eens huidkanker gehad?
Ik ben wel eens op vakantie geweest met zonnen erbij maar ondernam graag vaak iets dan alleen maar zonnen, ben al vele jaren niet meer weg geweest, en had te weinig geduld om te zonnen en als ik hoe dan ook in de zon terecht kwam gebruikte ik ook altijd een goede beschermingscrème; nu zon ik uiteraard nooit meer. Ik heb vroeger heel veel prednison moeten gebruiken en vaak cortisoninjecties gekregen. Mijn huid is erg dun en gevoelig op armen en benen. Dit is al vele jaren het geval. Kan de andere kanker òf de behandeling daarvan mede invloed hebben? Of de andere bovengenoemde medicijnen? Ik ben nl. ook helemaal niet licht van huid en heb ook geen lichte haarkleur.
Ik zou het heel fijn vinden als een deskundig iemand zou willen reageren.
Vriendelijk bedankt daarvoor.
wie o wie
geschreven door trees , 28-03-2009
wie o wie heeft efudex creme gebruikt en hoe was het resultaat
ectinische keratose
geschreven door romy , 04-02-2009
Heeft iemand ervaring met een efudix behandeling bij actinische keratise ?
fotodynamische synthese
geschreven door Janine (39 jr) , 14-01-2009
Heb een plekje op mijn neus, is al twee keer met stikstof behandeld (overigens niet pijnlijk)
Ging echter niet weg. Nu binnenkort fotodynamische synthese. Heeft iemand ervaring met een plekje op zijn/haar neus?
graag reactie!
 1 2 > 

Uw eigen ervaring/mening? Geef uw reactie!
U kunt uw reactie toevoegen hier

busy
 

Follow huidconsult on Twitter